Journal of Spatial Analysis Environmental Hazards

fa ارزیابی مدل‌های CMIP5 در ناهنجاری فصلی فشار )تراز سطح دریا( ایران مبتنی بر روش ریزگردانی دینامیکی CORDEX تحت سناریوهای واداشت تابشی RCPs Evaluation of CMIP5 models in seasonal anomalies of Iranian sea level pressure based on CORDEX dynamic microscale method under Radiative forcing induction scenarios of RCPs تخصصي Special كاربردي Applicable فرینهای اقلیمی از مهمترین مواردی است که اقلیم ایران را تحت تاثیر  قرار داده  و پیامدهای اقتصادی اجتماعی و آسیبهای مالی فراوانی به جا گذاشته است. فشار تراز سطح دریا از مهمترین عناصر آبوهوایی است که میتواند دیگر عناصر آبهوایی از جمله دما، رطوبت و باد را تحت تاثیر قرار دهد هدف این پژوهش ارزیابی مدلهای CMIP5 مبتنی بر روش ریزگردانی دینامیکی CORDEX و وردایی ناهنجاری فشار فصلی در ایران در بین مدلهای CMIP5 مبتنی بر پروژه  CORDEX مدلهای دینامیکی BCC-CSM، HadGEM2-ES، GFDL و MIROCمدل HADGEM2-ES از سطح همبستگی و کارایی بالاتری نسبت به سایر مدلها برخوردار بود. در این راستا دادههای 36 پیمونگاه همدید طی دوره آماری (2005-1960)، دادههای مدل HadGEM2-ES ریزگردانی شده با استفاده از مدل CORDEX و سناریوهای RCPs برای دو دوره تاریخی (2005-1960) و پیشنگری شده طی سه دوره آینده نزدیک (2040-2011)، آینده میانی (2070-2041) و آینده دور (2099-2071) استفاده شد. برای ارزیابی کارایی مدل نیز از شش روش R2، MAE، MBE RMSE، t-Jacovides و نسبت t-Jacovides/R2 استفاده شد. نتایج نشان داد مدل از عملکرد مناسبی در مناطق پست کم ارتفاع برخوردار است. ناهنجاری فصلی در تمام فصول، سناریوها و دورههای زمانی موردمطالعه مثبت و فصل زمستان بیشینه ناهنجاری فشار را در بین فصول نشان داده است. بیشینه ناهنجاری فصلی فشار ایران در در تمام فصول، سناریوها و دورههای مورد مطالعه منطبق بر ارتفاعات از جمله کانون آن در ارتفاعات البرز و زاگرس و عرضهای جغرافیایی بالاست وکمینه ناهنجای فشار منطبق بر مناطق کم ارتفاع و پست از جمله جلگه خوزستان و سواحل جنوبی کشور است. One of the most important issues that has always affected the Iranian climate and has left many socio-economic consequences and financial losses climate change is. On the other hand  Sea level pressure is one of the most important climatic elements that can affect other climatic elements such as temperature, humidity and wind. The study aimed to evaluate CMIP5 models based on CORDEX and Verdai dynamics Seasonal pressure anomalies in Iran among CMIP5 models based on CORDEX project dynamic models BCC-CSM, HadGEM2-ES, GFDL and MIROC model HADGEM2-ES had a higher level of correlation and efficiency than other models. The data of 36 synoptic milestones during the statistical period (1960-2005), the data of the HadGEM2-ES model were applied by using the CORDEX model and the RCPs scenarios for the two historical periods (1960-2005) and predicted during Three periods of near future (2040-2011), middle future (2070-2041) and distant future (2099-2071) were used. Six methods R2, MAE, MBE RMSE, t-Jacovides and t-Jacovides / R2 ratio were used to evaluate the model performance. The results showed that the model has good performance in low altitude areas. Seasonal anomalies in all seasons, scenarios and time periods studied are positive and winter shows the maximum pressure anomalies between seasons. The maximum seasonal pressure anomaly of Iran in all seasons, scenarios and periods studied corresponds to the altitudes, including its epicenter in the Alborz and Zagros heights and high geographical offerings and the minimum pressure anomaly corresponding to low and low areas such as Khuzestan plain and The southern coast of the country. ناهنجاری فشار, مدل‌های CMIP5, مدل ریزگردانی CORDEX, سناریو‌های RCPs, ایران. Pressure anomalies, CMIP5 models, CORDEX microdirection model, RCPs scenarios, Iran. 125 142 http://jsaeh.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-529-3&slc_lang=fa&sid=1 Mahmoud Ahmadi محمود احمدی ma_ahmadi@sbu.ac.ir 100319475328460011205 100319475328460011205 Yes دانشگاه شهید بهشتی Jamal karami جمال کرمی jamalkarami1886@gmail.com 100319475328460011206 100319475328460011206 No دانشگاه شهید بهشتی